صورتحساب الکترونیک الگوی طلا، جواهر و پلاتین (الگوی سوم): راهنمای طلافروشان
الگوی طلا، جواهر و پلاتین برای چه کسانی است؟ اجرت ساخت، سود فروشنده، حق‌العمل و عیار را بشناسید و با مثال عددی ببینید مالیات چطور حساب می‌شود و کجا اشتباه پیش می‌آید.
یک انگشتر ۱۸ عیار را به مشتری می‌فروشید. فاکتور کاغذی‌تان همیشه یک عدد کل داشت: «ده میلیون تومان». اما در صورتحساب الکترونیک همین عدد باید باز شود: چقدرش قیمت خام طلاست؟ چقدر اجرت ساخت؟ چقدر سود شما؟ و مهم‌تر از همه، مالیات روی کدام بخش حساب می‌شود؟ برای همین سامانه مؤدیان یک قالب مخصوص طلافروشان دارد: صورتحساب الکترونیک الگوی طلا، جواهر و پلاتین، یا به زبان سند «الگوی سوم». در این مقاله به زبان ساده می‌بینید این الگو چه می‌خواهد و چطور درستش پر کنید.
اگر هنوز با کلیات آشنا نیستید، اول صورتحساب الکترونیک چیست؟ را بخوانید. قواعد این مقاله از سند فنی سامانه مؤدیان (نسخه‌ی ۷٫۹، تیر ۱۴۰۵) است. هیچ نرخ واقعی طلا یا مالیات نمی‌آوریم؛ همه‌ی عددهای مثال فرضی‌اند.
الگوی طلا، جواهر و پلاتین برای چه کسانی است؟
این الگو برای ثبت فروش طلا، جواهر و پلاتین ساخته شده است؛ یعنی طلافروشی‌ها و جواهرفروشی‌ها. اگر فعالیت دیگری دارید، با الگوی فروش کار می‌کنید. فهرست همه‌ی الگوها را در راهنمای الگوهای صورتحساب الکترونیک ببینید.
الگوی طلا یکی از معدود الگوهایی است که هم در نوع اول و هم در نوع دوم وجود دارد. اگر خریدار کسب‌وکار یا شرکتی است که اعتبار مالیاتی می‌خواهد، نوع اول؛ اگر مشتری عادی است و اطلاعاتش را نمی‌خواهید ثبت کنید، نوع دوم. در نوع دوم ثبت اطلاعات خریدار اختیاری است، اعتبار مالیاتی برای خریدار ایجاد نمی‌شود و تسویه نقدی است.
چهار مبلغ مخصوص طلافروشان
سند در این الگو ثبت چند مبلغ را الزامی می‌داند. معنی هرکدام و کاری که شما باید بکنید:
| مبلغ | یعنی چه؟ | نکته‌ی سند |
|---|---|---|
| اجرت ساخت | هزینه‌ای که طلافروش برای ساخت و طراحی طلا از مشتری می‌گیرد | می‌تواند صفر باشد؛ نباید بیشتر از جمع اجرت، سود و حق‌العمل باشد |
| سود فروشنده | سود شما: اختلاف مبلغ فروش و هزینه | می‌تواند صفر باشد؛ نباید بیشتر از جمع باشد |
| حق‌العمل | مبلغی که بابت فروش به‌صورت حق‌العمل‌کاری از خریدار می‌گیرید | فقط وقتی ثبت می‌شود که شناسه‌ی کالا و خدمت مربوط به حق‌العمل‌کاری طلا و جواهر باشد |
| جمع اجرت، حق‌العمل و سود | جمع همین سه مبلغ | جمع باید دست‌کم به اندازه‌ی هرکدام از سه مبلغ باشد |
اگر یکی از این مبالغ را ندارید، سند می‌گوید صفر می‌تواند باشد، پس جایش را خالی نگذارید و صفر بنویسید. جمع را هم لازم نیست خودتان حساب کنید؛ پنل آن را از جمع سه مبلغ می‌سازد.
عیار طلا را چطور ثبت کنید؟
عیار در این الگو برای نمایش درجه‌ی خلوص طلای فروخته‌شده است. سند فقط یک قاعده می‌گذارد: عیار باید بزرگ‌تر از صفر و حداکثر هزار باشد. سند واحد را توضیح نمی‌دهد. برداشت ما این است که مقیاس بر پایه‌ی هزارم است (مثلاً ۷۵۰ برای ۱۸ عیار)، اما این را با حسابدار یا اطلاعیه‌ی رسمی تطبیق دهید. در پنل تیپینتا ثبت عیار اختیاری است.
قیمت نهایی و مالیات در الگوی طلا چطور حساب می‌شود؟
در فروش عادی مالیات روی کل مبلغ پس از تخفیف می‌آید. در طلا فرق دارد. بر اساس سند:
- قیمت خام = مقدار (مثلاً وزن) × قیمت هر واحد؛ همان «مبلغ قبل از تخفیف».
- مبلغ پس از تخفیف = قیمت خام + جمع اجرت، سود و حق‌العمل − تخفیف. یعنی اجرت‌ها به قیمت خام اضافه می‌شوند. تخفیف هم نباید از قیمت خام بیشتر باشد.
- مالیات بر ارزش افزوده = (جمع اجرت، سود و حق‌العمل × ۱۰ ÷ ۱۰۰) + (قیمت خام × نرخ مالیات ÷ ۱۰۰). یعنی مالیات دو بخش دارد؛ ضریب بخش اول در خود سند عدد ثابت ۱۰ درصد نوشته شده و نرخ بخش دوم به شناسه‌ی کالا و قانون بستگی دارد.
- سایر مالیات و عوارض و سایر وجوه قانونی (اگر به کالای شما تعلق می‌گیرند) روی «جمع اجرت، سود و حق‌العمل» حساب می‌شوند، نه روی کل مبلغ. توضیح بیشتر: مالیات بر ارزش افزوده و سایر عوارض در صورتحساب.
- مبلغ کل ردیف = مبلغ پس از تخفیف + مالیات + سایر مالیات و عوارض + سایر وجوه قانونی.
عدد ثابت ۱۰ درصد و نرخ بخش قیمت خام از اطلاعیه‌های رسمی می‌آیند و ممکن است تغییر کنند. پیش از اتکا به آن‌ها با حسابدار و اطلاعیه‌ی رسمی سازمان امور مالیاتی تطبیق دهید.
مثال عددی با عددهای فرضی
فرض کنید ۱۰ گرم طلا فروخته‌اید. قیمت و نرخ‌ها فقط برای مثال‌اند.
| قلم | محاسبه | مبلغ (ریال) |
|---|---|---|
| قیمت خام طلا | ۱۰ گرم × ۳۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۳۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| اجرت ساخت | ۱۵٬۰۰۰٬۰۰۰ | |
| سود فروشنده | ۱۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | |
| حق‌العمل | ندارد | ۰ |
| جمع اجرت، سود و حق‌العمل | ۱۵ + ۱۰ + ۰ | ۲۵٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| تخفیف | ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ | |
| مبلغ پس از تخفیف | ۳۰۰ + ۲۵ − ۵ (میلیون) | ۳۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| مالیات بر اجرت و سود | ۲۵٬۰۰۰٬۰۰۰ × ۱۰٪ | ۲٬۵۰۰٬۰۰۰ |
| مالیات بر قیمت خام (نرخ فرضی ۵٪) | ۳۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ × ۵٪ | ۱۵٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| جمع مالیات بر ارزش افزوده | ۲٫۵ + ۱۵ (میلیون) | ۱۷٬۵۰۰٬۰۰۰ |
| مبلغ کل ردیف (بدون سایر عوارض) | ۳۲۰ + ۱۷٫۵ (میلیون) | ۳۳۷٬۵۰۰٬۰۰۰ |
نکته‌ی مهم: تخفیف ۵ میلیون روی مالیات اثری نداشت، چون طبق فرمول سند، مالیات از «قیمت خام» و «جمع اجرت‌ها» ساخته می‌شود و تخفیف در آن‌ها نیست. اگر مالیات را مثل فروش عادی روی ۳۲۰ میلیون حساب کنید، عدد دیگری درمی‌آید و با قاعده‌ی سند نمی‌خواند.
مراحل صدور در پنل تیپینتا
- کد اقتصادی، الگو و نوع سند: «طلا، جواهر و پلاتین» را به‌عنوان الگو بگذارید و نوع اول یا دوم را برگزینید.
- طرفین معامله: در نوع اول اطلاعات خریدار را کامل کنید؛ در نوع دوم اختیاری است.
- اقلام: شناسه‌ی کالا (از ابزار جستجوی شناسه کالا و خدمت)، مقدار، قیمت هر واحد، نرخ مالیات و تخفیف را بنویسید. بعد اجرت ساخت، سود فروشنده، حق‌العمل و در صورت تمایل عیار را وارد کنید. پنل جمع اجرت‌ها، مبلغ پس از تخفیف و مالیات را خودش حساب می‌کند.
- اطلاعات پرداخت: در نوع اول روش تسویه را انتخاب کنید (راهنمای روش تسویه).
- بازبینی و ثبت: جمع‌ها را مرور و ارسال کنید. وضعیت را با راهنمای وضعیت صورتحساب دنبال کنید.
اشتباه‌های رایج در صورتحساب طلافروشی
| اشتباه | چرا مشکل‌ساز است؟ | چه کنید؟ |
|---|---|---|
| اجرت و سود در قیمت خام ادغام شده و جدا ثبت نشده | سند ثبت این مبالغ را در این الگو الزامی می‌داند | هر مبلغ را جدا بنویسید؛ اگر ندارید صفر |
| مالیات روی کل مبلغ پس از تخفیف حساب شده | فرمول این الگو دو بخش دارد و روی تخفیف‌خورده نیست | مالیات را بر اساس مثال بالا حساب کنید |
| سایر عوارض روی کل مبلغ حساب شده | در این الگو پایه‌ی آن جمع اجرت، سود و حق‌العمل است | پایه را درست بگذارید |
| حق‌العمل برای شناسه‌ی غیرمرتبط | حق‌العمل فقط برای شناسه‌ی حق‌العمل‌کاری طلا و جواهر ثبت می‌شود | شناسه‌ی درست را انتخاب کنید یا صفر بگذارید |
| عیار صفر یا بیشتر از هزار | باید بزرگ‌تر از صفر و حداکثر هزار باشد | مقدار را اصلاح کنید یا خالی بگذارید |
| یکی از مبالغ اجرت منفی | هر مبلغ باید صفر یا بزرگ‌تر باشد | برای کاهش قیمت از تخفیف استفاده کنید |
| تخفیف بیشتر از قیمت خام | تخفیف نباید از مبلغ قبل از تخفیف بیشتر شود | مبلغ تخفیف را اصلاح کنید |
| شناسه‌ی کالا و خدمت نامرتبط | شناسه باید با فعالیت شما در کارپوشه هم‌خوان باشد | خطاهای شناسه کالا و خدمت را ببینید |
پرسش‌های متداول
اجرت ساخت را در قیمت طلا حساب کنم یا جدا بنویسم؟
جدا. طبق سند، در این الگو اجرت ساخت به قیمت خام اضافه می‌شود و باید جداگانه ثبت شود.
اگر حق‌العمل ندارم چه بنویسم؟
سند ثبت این مبالغ را الزامی کرده و صفر را مجاز می‌داند؛ پس صفر بنویسید.
الگوی طلا در نوع دوم هم هست؟
بله. این الگو در نوع اول و دوم تعریف شده است. در نوع دوم تسویه نقدی است و ثبت اطلاعات خریدار اختیاری.
مالیات طلا چند درصد است؟
سند نرخ بخش قیمت خام را نمی‌دهد و فقط می‌گوید باید با قانون مطابقت داشته باشد. ضریب بخش اجرت‌ها هم در فرمول سند ۱۰ درصد نوشته شده، ولی نرخ روز را از اطلاعیه‌ی رسمی سازمان امور مالیاتی و حسابدارتان بپرسید.
برای صورتحساب اصلاحی یا ابطالی هم همین الگو را بزنم؟
بله، این الگو همه‌ی موضوع‌ها را دارد. تفاوتشان در مقایسه‌ی اصلاحی، ابطالی و برگشت از فروش آمده است.
جمع‌بندی
در طلافروشی چهار نکته را فراموش نکنید: قیمت خام و اجرت‌ها را جدا بنویسید؛ اجرت و سود و حق‌العمل را حتماً ثبت کنید (صفر هم مجاز است)؛ مالیات این الگو دو بخش دارد؛ و تخفیف روی پایه‌ی مالیات اثر مستقیم ندارد. پیش از ارسال یک ردیف را با مثال بالا بسنجید. این مقاله مشاوره‌ی مالیاتی نیست؛ برای نرخ و موارد خاص با حسابدار و اطلاعیه‌ی رسمی سازمان امور مالیاتی تطبیق دهید.
نظرات ۰
هنوز نظری ثبت نشده است. اولین نفر باشید!
