صورتحساب اصلاحی چیست؟ شرایط، قواعد و نحوه‌ی صدور در سامانه مؤدیان
صورتحساب اصلاحی چیست؟ وقتی بعد از ثبت صورتحساب اشتباهی پیدا کردید، با صدور اصلاحی و ارجاع به شماره مالیاتی مرجع آن را درست می‌کنید. موارد قابل اصلاح و شرط‌ها را بخوانید.
آخرین بروزرسانی:
بعد از ثبت صورتحساب در سامانه مؤدیان، ممکن است متوجه اشتباهی در آن بشوید. اولین پرسش معمولاً این است: «صورتحساب اصلاحی چیست و آیا همین حالا می‌توانم اشتباه را درست کنم؟» در این مقاله، بر اساس سند فنی سامانه مؤدیان، توضیح می‌دهیم صورتحساب اصلاحی چیست، چه چیزهایی را با آن می‌شود اصلاح کرد، چه چیزهایی را نه، چه شرط‌هایی برای صدورش لازم است و چه فرقی با ابطالی و برگشت از فروش دارد. اگر هنوز با مفهوم کلی آشنا نیستید، ابتدا صورتحساب الکترونیک چیست؟ را بخوانید.
صورتحساب اصلاحی چیست؟
سند فنی سامانه مؤدیان این‌طور تعریفش می‌کند: اگر پس از صدور و ثبت صورتحساب فروش، نیاز به اصلاح بعضی اقلام اطلاعاتی داشته باشید، باید یک صورتحساب جدید با موضوع «اصلاحی» صادر کنید. این صورتحساب جدید از نظر نوع و الگو باید دقیقاً مثل صورتحساب اصلی (مرجع) باشد و شماره منحصربه‌فرد مالیاتی صورتحساب مرجع را هم داشته باشد.
به بیان ساده، صورتحساب اصلاحی چیزی را «ویرایش» نمی‌کند؛ یک صورتحساب تازه است که با ارجاع به صورتحساب قبلی، نسخه‌ی درست آن را در سامانه ثبت می‌کند. در فایل فنی صورتحساب، این ارجاع در فیلد irtaxid (۲۲ نویسه) نوشته می‌شود.
چه چیزهایی را با صورتحساب اصلاحی نمی‌شود اصلاح کرد؟
این بخش مهم‌ترین نکته‌ی سند است. بر اساس سند، موارد زیر با اصلاحی قابل تغییر نیستند و برای اصلاح آن‌ها باید صورتحساب مرجع را ابطال و صورتحساب جدید صادر کنید:
- نوع و الگوی صورتحساب (مثلاً اگر نوع اول بوده، اصلاحی هم نوع اول است).
- اطلاعات خریدار: شماره اقتصادی، شناسه ملی یا شماره ملی یا شناسه مشارکت مدنی یا کد فراگیر اتباع غیرایرانی، کد شعبه، کد پستی و شماره اشتراک یا شناسه قبض بهره‌بردار.
- شناسه کالا و خدمت هر ردیف.
- نرخ مالیات بر ارزش افزوده.
برای آشنایی با تفاوت نوع‌ها، مقاله‌های صورتحساب الکترونیک نوع اول، نوع دوم و نوع سوم را ببینید.
اصلاح تعداد یا مقدار کالا و خدمت
اصلاح تعداد یا مقدار هر ردیف، حالت خاصی دارد که سند جداگانه توضیح داده است:
- اگر تعداد یا مقدار افزایش پیدا کرده باشد: برای مقدار افزایشی می‌توانید صورتحساب اصلاحی صادر کنید، یا به‌جای آن یک صورتحساب جدید (اصلی) بزنید. در صورتحساب اصلاحی امکان افزودن شناسه کالا و خدمت جدید وجود ندارد.
- اگر تعداد یا مقدار کاهش پیدا کرده باشد: برای مقدار کاهشی معمولاً صورتحساب برگشت از فروش صادر می‌شود. صورتحساب اصلاحی فقط وقتی مناسب است که تعداد یا مقدار در صورتحساب اصلی از ابتدا اشتباه ثبت شده باشد.
شرط‌های صدور صورتحساب اصلاحی
سامانه مؤدیان هنگام دریافت اصلاحی این قواعد را کنترل می‌کند. اگر یکی رعایت نشود، صورتحساب پذیرفته نمی‌شود:
- شماره مالیاتی مرجع الزامی و معتبر است: باید ۲۲ نویسه باشد و صورتحسابی با این شماره قبلاً صادر شده باشد.
- همان نوع و الگوی مرجع: اصلاحی باید از نظر نوع و الگو با صورتحساب مرجع یکی باشد.
- تاریخ و زمان: تاریخ صدور اصلاحی باید همزمان یا بعد از تاریخ مرجع باشد؛ ابتدا تاریخ و بعد زمان بررسی می‌شود.
- کارپوشه‌ی یکسان: صادرکننده‌ی اصلاحی باید همان کارپوشه‌ای باشد که مرجع را ثبت کرده است.
- مرجع ابطالی نباشد: از صورتحساب ابطالی نمی‌شود به‌عنوان مرجع استفاده کرد.
- یک شماره، یک نقش: یک شماره مالیاتی را نمی‌توان همزمان در اصلاحی و برگشت از فروش به‌عنوان مرجع به کار برد.
- بازه‌ی زمانی مجاز: بازه‌های مجاز صدور اصلاحی را سازمان امور مالیاتی اعلام می‌کند و رعایتشان الزامی است؛ همین‌طور فاصله‌ی ثبت تا ارسال به سامانه از مهلت مجاز بیشتر نباشد.
اگر خود صورتحساب مرجع هم اصلاحی یا برگشت از فروش باشد، باید در یکی از وضعیت‌های «تأیید شده»، «تأیید سیستمی» یا «عدم نیاز به واکنش» باشد و روی آن اصلاحی یا برگشتی دیگری (به‌جز ابطال‌شده) صادر نشده باشد.
مشکل را چطور حل کنیم؟ جدول راهنما
| اشتباه یا موقعیت | راه‌حل بر اساس سند |
|---|---|
| اشتباه در شماره اقتصادی، کد ملی یا کد پستی خریدار | ابطال مرجع و صدور صورتحساب جدید |
| اشتباه در شناسه کالا و خدمت یا نرخ مالیات بر ارزش افزوده | ابطال مرجع و صدور صورتحساب جدید |
| اشتباه در ثبت تعداد یا مقدار | صورتحساب اصلاحی |
| افزایش تعداد یا مقدار | صورتحساب اصلاحی، یا صورتحساب جدید (اصلی) |
| برگشت بخشی از کالا | صورتحساب برگشت از فروش |
| برگشت همه‌ی اقلام، عدم تحقق معامله یا اشتباه در تاریخ معامله | صورتحساب ابطالی |
صورتحساب اصلاحی چگونه صادر می‌شود؟
مراحل کلی کار به این صورت است، چه از پنل استفاده کنید و چه از نرم‌افزار خودتان:
- صورتحساب مرجع را پیدا کنید و شماره منحصربه‌فرد مالیاتی آن را بردارید.
- مطمئن شوید اشتباه شما از نوعی است که با اصلاحی قابل اصلاح است (جدول بالا).
- صورتحساب جدید با همان نوع و الگوی مرجع بسازید، موضوع را «اصلاحی» بگذارید و شماره مرجع را وارد کنید.
- قبل از ارسال، قواعد را کنترل کنید و بعد صورتحساب را به سامانه مؤدیان بفرستید.
- وضعیت را استعلام کنید و تا تأیید نهایی پیگیری کنید.
در پنل تیپینتا، کنار هر صورتحساب در گزارش ارسالی‌ها دکمه‌ی «ثبت اصلاحیه» هست و قواعد بالا پیش از ارسال کنترل می‌شود.
تفاوت اصلاحی، ابطالی و برگشت از فروش
برای مقایسه‌ی کامل و درخت تصمیم، مقاله‌ی تفاوت صورتحساب اصلاحی، ابطالی و برگشت از فروش را ببینید.
| موضوع | اصلاحی | ابطالی | برگشت از فروش |
|---|---|---|---|
| کاربرد | اصلاح اشتباه بعضی اقلام اطلاعاتی | باطل‌کردن کل صورتحساب مرجع | کاهش بخشی از کالا یا خدمت |
| اطلاعات خریدار | قابل تغییر نیست | از مرجع خوانده می‌شود | قابل تغییر نیست |
| نوع و الگو | مثل مرجع | مثل مرجع | مثل مرجع |
| شماره مرجع | الزامی | الزامی | الزامی |
نکته‌ی مهم برای صادرکنندگان
در صورتحساب‌های با الگوی صادرات، اگر همه یا بخشی از اقلام صادراتی مرجوع شود ولی صادرکننده برای آن صورتحساب اصلاحی صادر نکند، طبق سند مشمول جرایم موضوع ماده ۹ قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان می‌شود. پس در این الگو، اصلاح به‌موقع را جدی بگیرید.
رایج‌ترین خطاها هنگام صدور اصلاحی
- نوشتن شماره مرجع اشتباه یا شماره‌ای که هنوز صادر نشده است.
- انتخاب نوع یا الگویی متفاوت از صورتحساب مرجع.
- تلاش برای تغییر اطلاعات خریدار یا شناسه کالا و خدمت با اصلاحی.
- استفاده از صورتحساب ابطالی به‌عنوان مرجع.
- تاریخ اصلاحی قبل از تاریخ مرجع.
- دیر ارسال‌کردن، یعنی گذشتن از بازه‌ی مجاز.
پرسش‌های متداول درباره‌ی صورتحساب اصلاحی
آیا می‌توانم با صورتحساب اصلاحی خریدار را عوض کنم؟
خیر. اطلاعات خریدار با اصلاحی قابل تغییر نیست. باید صورتحساب مرجع ابطال و یک صورتحساب جدید با اطلاعات درست خریدار صادر شود.
صورتحساب اصلاحی جای صورتحساب قبلی را می‌گیرد؟
اصلاحی یک صورتحساب جداست که به مرجع ارجاع می‌دهد و نسخه‌ی اصلاح‌شده را ثبت می‌کند؛ مرجع در سامانه باقی می‌ماند و ارتباط آن‌ها با شماره مرجع ثبت می‌شود.
مهلت صدور صورتحساب اصلاحی چقدر است؟
بازه‌های زمانی مجاز را سازمان امور مالیاتی اعلام می‌کند و رعایت آن‌ها الزامی است. برای مهلت دقیق، به اطلاعیه‌های رسمی سازمان یا حسابدار خود رجوع کنید.
اگر اشتباه من از نوع اصلاحی نیست چه کنم؟
اگر اشتباه در اطلاعات خریدار، شناسه کالا و خدمت، نرخ ارزش افزوده یا تاریخ معامله باشد، صورتحساب مرجع را ابطال کنید و صورتحساب درست را از نو صادر کنید.
جمع‌بندی
صورتحساب اصلاحی راه رسمی اصلاح اشتباه‌های مجاز بعد از ثبت صورتحساب است، اما محدودیت‌های روشنی دارد: نوع، الگو، اطلاعات خریدار، شناسه کالا و خدمت و نرخ ارزش افزوده با آن تغییر نمی‌کند. قبل از هر کاری، نوع اشتباه را تشخیص بدهید و راه درست را (اصلاحی، برگشت از فروش یا ابطال) انتخاب کنید. برای شروع و مرور مفاهیم پایه، صورتحساب الکترونیک چیست؟ را بخوانید.
نظرات ۰
هنوز نظری ثبت نشده است. اولین نفر باشید!